Victory Boogie Woogie (2008)

Oogharen versus Hersenspinsels

Victory Boogie Woogie

‘Een triomferend antwoord op de Tweede Wereldoorlog’?
‘Hét beeld van de overwinning van levensvreugde en vrijheid’ …??

Victory Boogie Woogie voor kunstkenners verklaard (persbericht 2008)

Het schilderij Victory Boogie Woogie van Piet Mondriaan werd tien jaar geleden gekocht voor ruim tachtig miljoen gulden (€ 36 miljoen) dank zij een schenking van De Nederlandsche Bank. 

Velen protesteerden tegen het hoge bedrag voor een schilderij dat niet eens af was en tegen het onwettig – want niet gecontroleerd door de Kamer – uitgeven van zo’n groot bedrag.

Er werden protestcommissies opgericht en Kamervragen gesteld. Ministers Zalm en Kok erkenden dat de aanschaf niet correct verlopen was, maar stelden dat dit gezien moest worden als eenmalig gebaar bij het afscheid van de gulden. Een vrij willekeurig excuus en het vermoeden bestaat dan ook dat Zalm en Kok niet wilden melden wie de werkelijke aanzet tot deze aanschaf heeft gegeven: onze vorstin.

Mondriaan zei begin januari 1944 dat het schilderij af was, maar vlak voor zijn dood, op 1 februari 1944 heeft hij het weer helemaal volgeplakt met stukjes tape in basiskleuren. Hij was begonnen met een drastische herziening. Dit leidt tot veel discussies over de betekenis van het schilderij: ‘Zou de maker die plakkertjes wellicht zo bedoeld hebben‘? Het zijn niet de minste kunstkenners die dit soort merkwaardige suggesties bedachten en verdedigden. Is het niet goed genoeg dat Mondriaan die plakkertjes gewoon gebruikte om aan te geven welke kleuren hij op die plaatsen wilden, zoals hij bij eerdere versies van het schilderij had gedaan? Kunstkenners mogen graag moeilijke interpretaties kiezen in plaats van voor-de-hand-liggende.

Dat geldt in extremo voor de interpretatie van het schilderij als geheel. Waar de kijker een duidelijk stratenplan van Manhattan ziet, ziet de kunstkenner ‘Een triomferend antwoord op de Tweede Wereldoorlog‘, ‘Hét beeld van de overwinning van levensvreugde en vrijheid‘. 

De kijker die goed door zijn oogharen kijkt, ziet dat de Victory een figuratief beeld toont van Manhattan vanuit de lucht. We zien toppen van skyscrapers en schaduwen, alles in perspectief alsof we in een vliegtuig over Manhattan vliegen. Zelfs de beroemde watertorens bovenop de skyscrapers worden zichtbaar: de kleine vlakjes in de grote. 

In augustus hebben we het schilderij tien jaar. Dan komen er weer vele nieuwe studies en analyses. En ijle interpretaties van kunstkenners, mogen we vrezen, want intelligentie maakt kunstkenners topzwaar bij de interpretatie van kunst.

Met onze animatie op het OOG wapenen u hier vast tegen. Deze animatie van de Victory Boogie Woogie is een pleidooi voor Oog-haren versus hersenspinsels. Zodat u nu vast weet wanneer de kunstkenners weer met beide benen stevig in de lucht staan in augustus.

Opdrachtgever: De Volkskrant, concept: Willem van den Hoed en Piet Westendorp, tekst: Piet Westendorp, animatie: Willem van den Hoed, soundscape: Willem van den Hoed met samples van freesound.org

*

Willem van den Hoed, 1 mei 2021 op Facebook:

“Piet Westendorp en ik deelden een Victory Boogie Woogie-obsessie:
Piet fascineerde het dat onze Koningin de Nederlandse bank voor 80 miljoen gulden een onafgemaakt schilderij liet kopen. Piet M. zei begin januari 1944 dat het schilderij af was, maar vlak voor zijn dood, op 1 februari 1944 heeft hij het weer helemaal volgeplakt met stukjes tape in basiskleuren. Hij was begonnen met een drastische herziening. Piet W. heeft het schilderij op basis van de plakkertjes op ware grootte alsnog afgemaakt.
Ik ontdekte In de wolk vierkantjes een verdwijnpunt, ter plaatse van Times Square iets onder het middelpunt van het schilderij. Een Q & Q moment. We maakten in 2008 voor de Volkskrant een animatie die de ruimtelijke constellatie aantoonde, hier nog terug te zien voor liefhebber: https://urbanxray.com/victory-boogie-woogie-2007/
Het was ons laatste project.

In februari 2018 haalde ik het schilderij op bij Karen Pas Het had jaren in een vochtige garage gestaan. Scheef spieraam, roestige spijkertjes en de verf liet hier en daar los. Ik heb Piet W’s Victory Boogie Woogie grondig laten restaureren en vorige week werd het afgeleverd. Vanmiddag heb ik het eindelijk kunnen ophangen. Diagonaal, uiteraard.”